ارتش شاه ، دستور کودتا داشت ، اما شکست خورد و نتوانست ؛ بی طرفی روز 22 بهمن ، نتیجه شکست کودتا بود
اگر وقایع انقلاب را به تاریخ پشت سرهم و با ساعت و تاریخ دقیق بررسی کنیم در می یابیم که آمریکا ، انگلستان ، فرانسه و دیگر حامیان شاه ، هرگز برای حمایت از وی کم نگذاشتند و شخص شاه هم ، به خارج نرفت که باز نگردد
آن ها برای کشتار مردم برنامه داشتند اما بدلیل عظمت حضور مردم در صحنه ها و «شهادت طلبی» ملت ، نمی دانستند چه کنند
اگر بیشتر می کشتند ، خودشان در خطر بودند
اگر نمی کشتند ؟ چه می شد
روز 21 بهمن ماه 1357 ، فرمان کودتا با جریان اعلام حکومت نظامی از ساعت 16:30 کلید خورد و نیروهای ارتش و گارد جاویدان ، برای سرکوب جرکت کردند
اما ... تدبیر امام و لبیک مردم مبنی بر حضور در خیابان ها ، فرماندهان ارتش را در کودتا ناکام گذاشت
تانک ها و پادگان ها همان شب به تسخیر ملت درآمدند
و ساعت 10:30 دقیقه صبح روز 22 بهمن ، دیگر ارتشی باقی نمانده بود که کاری کنند
سپهبد حاتم جانشین رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران در این جلسه گفت : ارتش در موقعیت خاصی قرار گرفته است که نیروها بنا به اظهار فرماندهانشان قادر به انجام عملی نمی باشند.
و بقیه سران ارتش هم فروپاشی را اعلام کردند ؛ و در نتیجه ؛ سران ارتش اعلام بی طرفی کردند
عکس و متن این اعلامیه و بخشی از سخنان آنان را ببینید
*متن کامل را در آدرس زیر 👇👇👇 ببینید*
تصویر سند اعلام بی طرفی ارتش در 22 بهمن 57
در بخشی از سند اعلام بی طرفی ارتش در 22 بهمن آمده بود: با توجه به تحولات اخیر کشور، شورای عالی ارتش در ساعت 10:30 تشکیل و به اتفاق آرا تصمیم گرفته شد که برای جلوگیری از هرج و مرج و خونریزی بیشتر بی طرفی خود را در مناقشات سیاسی فعلی اعلام و به یگان های نظامی دستور داده شده که به پادگان های خود مراجعه نمایند.
پایگاه مرکز اسناد انقلاب اسلامی؛ با تسخیر پادگان ها و پیروزی های مبارزات مردمی در 22 بهمن 1357 ، ارتش مجبور به اعلام بی طرفی شد.
در کتاب «یکسال به مبارزه برای سرنگونی رژیم شاه » که توسط مرکز اسناد انقلاب اسلامی منتشر شده آمده است در این رابطه می خوانیم: «هم بختیار، هم فرماندهان نظامی در آن لحظه همگی می دانستند که دیگر کار از کارگذشته و ارتشی که قادر به فرستادن یک نیروی کمکی به مرکز ثقل درگیری نیست و سی تانک پیشرفته اش در مدت کوتاهی در دریای انسان ها غرق می شود، هیچ توانی برای دفاع ندارد. به همین جهت فرماندهان نظامی در همان ساعات اولیه به این نتیجه رسیدند که استقامت ممکن نیست . قره باغی رئیس ستاد مشترک همه فرماندهان و معاونین و رؤسای سازمان های نظامی را دعوت کرد.
جلسه شورای فرماندهان ارتش ساعت 10:30 صبح روز 22 بهمن با حضور 27 نفر از نظامیان زیر تشکیل گردید:
1 ارتشبد عباس قره باغی ، رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران
2 ارتشبد جعفر شفقت ، وزیر جنگ
3 ارتشبد حسین فردوست ، رئیس دفتر ویژه اطلاعات
4 سپهبد هوشنگ حاتم ، رئیس جانشین ستاد بزرگ ارتشتاران
5 سپهبد ناصر مقدم ، رئیس ساواک
6 سپهبد عبدالعلی نجیمی نائینی ، مشاور رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران
7 سپهبد احمدعلی محققی ، فرمانده ژاندارمری
8 سپهبد عبدالعلی بدره ای ، فرمانده نیروی زمینی
9 سپهبد امیرحسین ربیعی ، فرمانده نیروی هوایی
10 دریاسالار کمال حبیب اللهی ، فرمانده نیروی دریایی
11 سپهبد عبدالمجید معصومی نائینی ، معاون پارلمانی وزارت جنگ
12 سپهبد جعفر صانعی معاون لجستیکی نیروی زمینی
13 دریاسالار اسدالله محسن زاده ، جانشین فرمانده نیروی دریایی
14 سپهبد حسین جهانبانی ، معاون پرسنلی نیروی زمینی
15 سپهبد محمد کاظمی ، معاون طرح و برنامه ی نیروی زمینی
16 سرلشکر کبیر ، دادستان ارتش
17 سپهبد خلیل بخشی آذر ، رئیس اداره پنجم ستاد
18 سپهبد علی محمد خواجه نوری ، رئیس اداره سوم ستاد
19 سرلشکر پرویز امینی افشار ، رئیس اداره دوم ستاد
20 سپهبد امیرفرهنگ خلعتبری ، معاون عملیاتی نیروی زمینی
21 سرلشکر محمد فرزام رئیس اداره هفتم ستاد
22 سپهبد جلال پژمان ، رئیس اداره چهارم ستاد
23 سپهبد ناصر فیروزمند ، معاون ستاد
24 سپهبد موسی رحیمی لاریجانی رئیس اداره ی یکم ستاد
25 سپهبد محمد رحیمی آبکناری ، رئیس آجودانی ستاد
26 سپهبد رضا طباطبایی وکیلی ، رئیس اداره ی بازرسی مالی ارتش
27 سرلشکر منوچهر خسروداد ، فرمانده هوانیروز
فرماندهان نظامی بعد از گزارش وضعیت به این نتیجه رسیدند که استقامت بیهوده است و ارتش باید اعلام بی طرفی کند. متن اعلامیه بی طرفی ارتش به این شرح از اخبار ساعت 13 و سپس 14 رادیو منتشر شد:
«ارتش ایران وظیفه دفاع از استقلال و تمامیت کشور عزیز ایران را داشته و تاکنون در آشوب های داخلی سعی نموده است با پشتیبانی از دولت های قانونی این وظیفه را به نحو احسن انجام دهد. با توجه به تحولات اخیر کشور، شورای عالی ارتش در ساعت 10:30 تشکیل و به اتفاق آرا تصمیم گرفته شد که برای جلوگیری از هرج و مرج و خونریزی بیشتر بی طرفی خود را در مناقشات سیاسی فعلی اعلام و به یگان های نظامی دستور داده شده که به پادگان های خود مراجعه نمایند. ارتش ایران همیشه پشتیبان ملت شریف و نجیب و وطن پرست ایران بود و خواهد بود و از خواسته های ملّت شریف با تمام قدرت پشتیبانی می نماید».
منبع : سایت مرکز اسناد انقلاب اسلامی
این متن را هم از ویکی پدیا بخوانید
تذکر این نکته ضروری است که ویکی پدیا یکی از منابع صهیونیستی است که بی طرفی ندارد اما برخی مطالب آن را می توان استناد کرد
اعلامیه بی طرفی ارتش - ویکی پدیا، دانشنامه آزاد {این کلمه دروغ است ، سانسور و نوشتن مطالب خلاف واقع ، در بسیاری موارد وجود دارد}
فهرست
انتقال به نوار کناری نهفتن
بخش آغازین
1 روند صدور بیانیه بی طرفی
1.1 مذاکرات جلسه
1.1.1 ارتشبد قره باغی
1.1.2 سپهبد مقدم
1.1.3 سپهبد بدره ای
1.1.4 سپهبد صانعی
1.1.5 سپهبد ربیعی
1.1.6 سپهبد محققی
1.1.7 سپهبد خواجه نوری
1.1.8 سرلشکر پرویز امینی افشار
1.1.9 سپهبد حاتم
1.1.10 ارتشبد قره باغی
1.1.11 سپهبد حاتم
1.1.12 سپهبد فیروزمند
1.1.13 سپهبد معصومی نائینی
1.1.14 سپهبد خلعتبری
1.1.15 سپهبد حسین جهانبانی
1.1.16 ارتشبد جعفر شفقت
1.1.17 ارتشبد حسین فردوست
1.1.18 ارتشبد قره باغی
2 متن بیانیه
3 امضاکنندگان
4 سرنوشت امضاء کنندگان
5 سایر واکنش ها
5.1 سید روح الله خمینی
5.2 دولت موقت
5.3 فرمانداری نظامی
6 منابع
از ویکی پدیا، دانشنامه آزاد تصویر اعلامیه بی طرفی ارتش.png
بعد از بازگشت روح الله خمینی و به دنبال مذاکرات مهدی بازرگان و اعضای دولت موقت با ارتش، شورای فرماندهان ارتش ساعت 10:30 صبح روز 22 بهمن 1357 با حضور 27 نفر تشکیل جلسه داد و با توجه به نافرمانی های سربازان و اوضاع عمومی و مذاکرات انجام شده، فرماندهان نظامی به این نتیجه رسیدند که ارتش باید اعلام بی طرفی کند؛ در این بیانیه ارتش اعلام کرد به دلیل جلوگیری از هرج و مرج و خونریزی بیشتر، بی طرفی خود را در مناقشات سیاسی وقت اعلام و به یگان های نظامی دستور داده شد که به پادگان های خود مراجعت نمایند. [1] [2] [3] [4] گفته می شود که ارتشبد عباس قره باغی و ارتشبد فردوست نقش مهمی در این اعلام بی طرفی داشته اند. [1] [5]
متن اعلامیه بی طرفی ارتش از اخبار ساعت 13:00 و 14:00 از رادیو پخش شد.
روند صدور بیانیه بی طرفی
در صبح روز 22 بهمن 1357 به دستور و درخواست قره باغی ریاست ستاد بزرگ ارتشتاران جلسه ای با حضور امرا و اعضای ارشد ارتش تشکیل می شود. قره باغی در خاطراتش می گوید که در روز قبل او در جلسه شورای امنیت ملی مطمئن بوده که مقدار زیادی اسلحه در دست مخالفین بوده و شورش هایی در مدرسه های نظامی رخ داده است و ارتش توان سرکوبی و دستگیری مخالفان را ندارد. همچنین سیستم اطلاعاتی درون ارتش به دلیل نفوذ انقلابیون توانایی خود را از دست داده و امکان استفاده مؤثر را ندارد.
مذاکرات جلسه
اظهارات سپهبد هوشنگ حاتم در مورد اینکه بختیار در مجلس و در سنا و در مصاحبه خود در 21 بهمن 1357 اعلام کرده است بدنبال جمهوری است و بنابراین ارتش شاهنشاهی دیگر تعهدی به او ندارد همه را تحت تاثیر قرار داد و باعث شد به یک نظر همگانی دست یابند.
ارتشبد قره باغی
وی مقدمه ای را راجع به شرایط بیان میکند که شامل نکات زیر است:
درگیری در مرکز آموزش نیروی هوایی دوشان تپه
درخواست وی از نیروی زمینی (بدره ای) برای ارسال نیرو به دوشان تپه و عدم موفقیت آنها برای انجام این عمل.
اشغال شدن کلانتریها توسط مخالفین
ناموفق بودن طرح حکومت نظامی از روز گذشته
عدم موفقیت وی در پیدا کردن خسروداد (رئیس هوانیروز) برای اعزام یک هلیکوپتر برای جلوگیری از اشغال مسلسل سازی که منجر به سقوط آنجا شد.
سپهبد مقدم
سپهبد مقدم معاون نخست وزیر و رئیس سازمان اطلاعات و امنیت کشور:
مدتی است آقای نخست وزیر سازمان اطلاعات و امنیت کشور را عملاً منحل کرده اند و لایحه انحلال سازمان امنیت هم چند روز پیش از تصویب مجلس گذشت. در حقیقت سازمان امنیتی وجود ندارد و تمام پرسنل این سازمان در سطح کشور بلاتکلیف و سرگردان هستند.
مردم در نقاط مختلف به ادارات سازمان امنیت حمله نموده، ضمن غارت وسائل، ساختمانها را آتش می زنند.
مخالفین به خانه های رؤسا و پرسنل ساواک نیز حمله می کنند، زندگی خود و خانواده هایشان در خطر می باشد.
خودم هم که الساعه درخدمت تیمساران هستم بلاتکلیف می باشم و در اجرای دستور تیمسار ریاست ستاد در اینجا حاضر شده ام و اطلاعاتی بیش از تیمساران ندارم تا به اطلاع شورا برسانم.»
سپهبد بدره ای
سپهبد بدره ای فرمانده نیروی زمینی:
کلیه عده های موجود نیروی زمینی در تهران و همچنین لشکر گارد در اختیار فرمانداری نظامی تهران هستند، و نیروی زمینی شاهنشاهی عده اضافی و احتیاط ندارد که برای کمک در اختیار سازمان ها و قسمت هایی که تلفن زده و تقاضا می نمایند، بگذارد.
یگان گارد جاویدان هم مأموریت مخصوص دارد و باید از کاخ های سلطنتی حفاظت نماید، در این مورد هم به دستور ریاست ستاد به سرلشکر نشاط مراجعه شد. جواب داد که حق ندارد از یگان گارد جاویدان برای مأموریت فرمانداری نظامی استفاده کند.
یک گردان پیاده هم دیروز از لشکر قزوین خواسته بودم ولی چون ستون قادر به برقراری ارتباط با نیروی زمینی نبود، برابر اطلاع در حدود کاروانسراسنگی مخالفین جاده را بسته و جلوشان را گرفته اند که تا این ساعت به تهران نرسیده و اطلاع صحیحی از وضع آن نداریم.
دیشب 30 دستگاه تانک از لشکر گارد برای کمک به مرکز آموزش دوشان تپه نیروی هوایی آماده کردیم ولی چون ارابه ها مهمات نداشتند مدتی طول کشید تا از زاغه ها مهمات برسد، ساعت 3 بعد از نصف شب به سرپرستی سرلشکر ریاحی فرمانده لشکر گارد حرکت کردند. در تهرانپارس مردم جلوی ستون اعزامی را گرفته ضمن تیراندازی، ارابه ها را آتش زدند که ابتدا خبر تیر خوردن و سپس شهادت سرلشکر ریاحی رسید.
دیشب عده ای از پرسنل نیروی زمینی مأمور به فرمانداری نظامی و کلانتری ها با بی ترتیبی به سربازخانه های مربوطه مراجعت نموده اند که در نتیجه سبب ایجاد وحشت و بی نظمی شده اند و در بعضی از یگانها نیز هرج و مرج ایجاد گردیده است.
نیروی زمینی که اساساً وضعیت بسیار نامطلوبی داشت، در اثر وقایع ناگوار چند روز اخیر وضع آن به صورتی درآمده که باید بگویم قادر به هیچ گونه عملی نمی باشد.
سپهبد صانعی
سپهبد صانعی معاون لجستیکی فرمانده نیروی زمینی:
«من امروز صبح به تیمسار ریاست ستاد بزرگ ارتشتاران تلفن زده اظهار نمودم: با توجه به بررسی هایی که در طول دیشب با حضور فرمانده نیرو و معاونین در ستاد نیروی زمینی به عمل آوریم، برای اینکه تیمسار ریاست ستاد از وضعیت واقعی امکانات نیروی زمینی مطلع باشند، وظیفه خود دانستم که به اطلاع تیمسار برسانم که روی نیروی زمینی حساب نکنید»!
سپهبد بدره ای و معاونین نیروی زمینی نیز اظهارات وی را تأیید نمودند.
سپهبد ربیعی
سپهبد امیرحسین ربیعی فرمانده نیروی هوایی شاهنشاهی (که قبلا در 19 بهمن با انقلابیون اعلام همبستگی کرده بود و خودش در 21 بهمن کمک به بازشدن اسلحه خانه کرده بود) :
جریان زد و خورد همافران و هنرجویان مرکز آموزش نیروی هوایی با افراد گارد را تشریح نمود.
توضیح داد که چگونه تظاهرکنندگان وارد محوطه مرکز آموزش هوایی شده و با کمک همافران و هنرجویان در اسلحه خانه ها را باز کرده و به سلاح ها دسترسی پیدا کردند
«هم اکنون مرکز آموزش دوشان تپه در محاصره مخالفین و محوطه مرکز آموزش در اشغال همافران و هنرجویان مسلح می باشد»
«من به ریاست ستاد بزرگ و همچنین دیشب در شورای امنیت ملی عرض کردم که نیروی هوایی در مقابل همافران و جمعیتی که در اطراف محوطه مرکز آموزش هوایی اجتماع کرده و پشت بام های اطراف مرکز را مسلحانه اشغال نموده اند به هیچ وجه قادر به انجام عملی نمی باشد و لازم است فرمانداری نظامی و یا نیروی زمینی به ما کمک کند، ولی تا این ساعت عده کمکی به مرکز آموزش دوشان تپه نرسیده است.»
و بعد راجع به نداشتن گاز در آشپزخانه ها و سوخت برای خودروها و سایر مشکلات و نیازمندی های لجستیکی صحبت نموده و اضافه کرد: «به علت تیراندازی، من در پست فرماندهی نیروی هوایی زندانی بودم و الآن هم با وضع بسیار بدی و به حالت خزیده توانستم خود را از ساختمان پشت فرماندهی به هلی کوپتر برسانم و در این جلسه شرکت کنم، چون دائماً از پشت بام های اطراف تیراندازی می کنند. حالا هم هر چه زودتر باید برگردم به پست فرماندهی و باید در آنجا باشم.»
سپهبد محققی
سپهبد محققی، فرمانده ژاندارمری:
«دیشب از ژاندارمری کشور به من اطلاع دادند که تعدادی از پرسنل شهربانی پس از تخلیه کلانتری های مربوطه با وضع بسیار بدی در حالت فرار به سربازخانه ونک – مرکز آموزش افسری ژاندارمری – پناه برده اند. افسران نگهبان کسب تکلیف می کردند که چه بکنند، بالاخره دستور دادم تا در یک آسایشگاهی به آنها جا بدهند، ولی ورود پاسبانان شهربانی با بی تربیتی به سربازخانه ونک سبب ایجاد وحشت و بی نظمی در سربازخانه گردیده و نتیجه بسیار نامطلوبی داشته است، به طوری که عده ای از سربازان ژاندارمری شبانه از دیوار سربازخانه پریده و فرار نموده اند.
دیشب از اداره وظیفه عمومی تلفنی اطلاع دادند که جمعیت زیادی در مقابل اداره جمع شده و شعار می دهند، و تعداد نگهبانان برای جلوگیری از تجاوز احتمالی آنها به اداره وظیفه عمومی به هیچ وجه کافی نیستند، و برای تقویت مأمورین نگهبانی از فرمانداری نظامی کمک خواسته اند، ولی سپهبد رحیمی جواب داده که فرمانداری نظامی عده احتیاط ندارد که به کمک آنها بفرستد، وقتی به تیمسار بدره ای مراجعه کردم، ایشان هم همین جواب را به من دادند.»
«ستاد ژاندارمری کشور، چند روز است که در محاصره مخالفین می باشد و ما مجبور هستیم که با لباس شخصی به ستاد رفت و آمد بکنیم. اطراف سربازخانه شاهپور را هم مخالفین محاصره کرده اند، به طوری که 48 ساعت است که مأمورین نتوانسته اند از آنجا غذا برای گروهان قرارگاه و سربازان نگهبان به ستاد ژاندارمری در میدان 24 اسفند بیاورند.»
سپهبد خواجه نوری
سپهبد خواجه نوری رئیس اداره سوم ستاد بزرگ ارتشتاران:
«درباره شهربانی کشور. برابر گزارش رسیده به مرکز فرماندهی، تعداد زیادی از کلانتری ها را مخالفین اشغال کرده اند و اسلحه و مهمات و بی سیم های شهربانی به دست مخالفین افتاده است.»
«چون از بعد از نصف شب دیشب تلفن های ستاد نیروی زمینی جواب نمی دادند، و گزارشات نوبه ای قسمت ها هم به موقع به مرکز فرماندهی ستاد نرسیده، من اطلاعاتی بیش از آنچه که تیمساران گفتند ندارم تا به عرض برسانم.»
سرلشکر پرویز امینی افشار
سرلشکر پرویز امینی افشار رئیس اداره دوم ستاد بزرگ ارتشتاران:
مخالفین مرکز پلیس را در میدان سپه به آتش کشیده اند.
دیشب سربازان در بعضی از سربازخانه ها از جمله سربازخانه قصر از دیوار پریده و فرار می کردند.
وضع داخلی یگان ها از لحاظ انضباط بسیار بد و وضعیت هرج و مرج در آنها حکمفرما است.
در اطراف غالب سربازخانه ها اخلالگران اجتماع کرده و مشغول تظاهرات هستند، و در سربازخانه عشرت آباد با مأمورین استحفاظی درگیر شده اند.
سپهبد حاتم
سپهبد حاتم جانشین رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران:
ارتش در موقعیت خاصی قرار گرفته است که نیروها بنا به اظهار فرماندهانشان قادر به انجام عملی نمی باشند.
اعلیحضرت تشریف برده اند و بنا به اظهار نخست وزیر مراجعت نمی کنند.
ماههاست که امور کشور تعطیل است. آیت الله خمینی خواهان جمهوری اسلامی است. تمام ملت ایران هم عملاً در این مدت نشان داده اند که پشتیبان ایشان و خواستار جمهوری اسلامی هستند.
آقای بختیار هم با توجه به اظهاراتش در مجلسین و حتی اظهارات دیروز در مجلس سنا، و همچنین مصاحبه هایش می خواهد جمهوری اعلان کند ولی طرفداری در بین مردم ندارد!
به نظر می رسد اختلاف در این است که اعلام جمهوری در کشور به وسیله کی و چگونه صورت بگیرد.
در ترکیه از این موارد پیش آمده که بین احزاب اختلاف شدید ایجاد شده که در نتیجه امور کشور به حال وقفه درآمده. ارتش خود را کنارکشیده و اعلام نموده است که در سیاست دخالت نمی کند و از ملت پشتیبانی می نماید.
پیشنهاد من این است که در این مناقشه سیاسی هم ارتش خود را کنار کشیده و مداخله ننماید.
ارتشبد قره باغی
اعلیحضرت علاوه بر دستور جلوگیری از خونریزی که همیشه بر آن تأکید می نمودند.
ایشان در جلسه ای با حضور نخست وزیر و فرماندهان نیروهای سه گانه، پشتیبانی ارتش از دولت قانونی را امر فرموده اند
در یکی از جلسات شرفیابی «حفظ تمامیت و وحدت ارتش شاهنشاهی» را نیز تأکید کرده و اضافه نمودند که در این مورد به وزیر جنگ هم اوامری فرموده اند.
سپهبد حاتم
قطعاً منظور اعلیحضرت در مورد پشتیبانی ارتش از دولت تا موقعی بوده که نخست وزیر پشتیبان قانون اساسی باشد، نه خواهان جمهوری.
حالا که آقای بختیار مانند مخالفین می خواهد جمهوری اعلام کند، بنابراین ارتش دیگر وظیفه ندارد از ایشان پشتیبانی کند
در وضعیت فعلی ارتش عملاً قادر به پشتیبانی نمی باشند، و خیلی دیر شده است.
ادامه وضعیت ارتش به این صورت هم نتیجه ای جز ادامه خونریزی بیهوده ندارد، به همین دلیل است که پیشنهاد کردم ارتش بی طرفی خود را اعلان نماید.
سپهبد فیروزمند
سپهبد فیروزمند معاون ستاد بزرگ ارتشتاران اظهار نمود:
من هم به منظور جلوگیری از خونریزی بیهوده با پیشنهاد سپهبد حاتم موافقم ولی با توجه به خواسته اکثریت پرسنل نیروهای مسلح عقیده دارم که لازم است با ملت ایران همبستگی اعلام شود.
سپهبد معصومی نائینی
سپهبد معصومی نائینی معاون پارلمانی وزارت جنگ:
«اعلیحضرت از کشور خارج شده اند، آنچه روشن است این است که مراجعتی هم در بین نیست.
ملت ایران مدت ها است یکپارچه نشان داده اند که طرفدار و خواستار آیت الله خمینی هستند و کسی طرفدار دولت آقای بختیار نمی باشد.
مملکت دارد از بین می رود. آقای بختیار هم در این مدت عملاً نشان داده که در مقابل اراده ملت ایران قادر به عملی نیست.
بنابراین من هم عقیده دارم که برای جلوگیری از خونریزی و خاتمه دادن به این وضعیت ناگوار اعلان همبستگی شود.
سپهبد خلعتبری
سپهبد خلعتبری معاون اطلاعاتی فرمانده نیروی زمینی:
به طوری که گفته شد آقای بختیار هم در تمام این مدت تلاش کرده است که جمهوری اعلان کند.
همه می دانیم که ایشان به هیچ وجه طرفداری بین مردم و پرسنل نیروهای مسلح ندارد.
به همین جهت من هم عقیده دارم که با ملت اعلان همبستگی شود.
سپهبد حسین جهانبانی
سپهبد حسین جهانبانی معاون پرسنلی فرمانده نیروی زمینی:
ضمن موافقت با پیشنهاد سپهبد فیروزمند اضافه نمود: «بیش از یک ماه است که بارها ما در نیروی زمینی گفتیم باید همبستگی اعلام کنیم ولی توجه نکردند.»
ارتشبد جعفر شفقت
ارتشبد جعفر شفقت وزیر جنگ، ضمن موافقت با پیشنهاد سپهبد حاتم اظهار کرد:
«باید ارتش را حفظ و از متلاشی شدن آن جلوگیری کنیم.»
ارتشبد حسین فردوست
ارتشبد حسین فردوست رئیس دفتر ویژه اطلاعات پس از تأیید پیشنهاد سپهبد حاتم اضافه نمود:
«به نظر من هم دیر شده است.»
ارتشبد قره باغی
حالا که با توجه به اظهارات فرماندهان نیرو و وضعیت نیروهای مسلح و امکانات آنها پیشنهاد سپهبد حاتم مورد توجه تیمساران قرار گرفته و به منظور جلوگیری از خونریزی و حفظ تمامیت ارتش عده ای طرفدار اعلان بی طرفی و تعدادی دیگر خواهان اعلان همبستگی هستند، دو نکته را یادآوری می کنم:
اولاً به طوری که تیمساران اطلاع دارید برابر قوانین و مقررات، ارتش حق دخالت در سیاست را ندارد.
ثانیاً با توجه به اوامر اعلیحضرت در مورد حفظ وحدت و تمامیت ارتش بهتر است که وحدت نظر باشد. تیمساران هر نظری دارید بیان کنید تا بحث شود، بلکه شورا به اتفاق آراء تصمیم بگیرد.
پس از اظهارنظر و بحث چند نفر از جمله سرلشکر خسروداد فرمانده هوانیوز که طرفدار اعلان همبستگی بودند، و سپهبد حاتم اظهار نمود: «تیمساران به قدر کافی اظهارنظر کردند، اگر تیمسار ریاست ستاد اجازه می دهید رأی گرفته شود.» رأی گرفته شد. «بی طرفی ارتش» به اتفاق آراء مورد تصویب فرماندهان و رؤسای ادارات و سازمان های نظامی قرار گرفت. [6] [7] [8]
متن بیانیه
ارتش ایران وظیفه دفاع از استقلال و تمامیت کشور عزیز ایران را داشته و تاکنون در آشوب های داخلی سعی نموده است با پشتیبانی از دولت های قانونی این وظیفه را به نحو احسن انجام دهد. با توجه به تحولات اخیر کشور، شورای عالی ارتش در ساعت 10:30 روز 22 بهمن 1357 تشکیل و به اتفاق تصمیم گرفته شد که برای جلوگیری از هرج و مرج و خون ریزی بیشتر، بی طرفی خود را در مناقشات سیاسی فعلی اعلام و به یگان های نظامی دستور داده شد که به پادگان های خود مراجعت نمایند. ارتش ایران همیشه پشتیبان ملت شریف و نجیب و میهن پرست ایران بوده و خواهد بود و از خواسته های ملت شریف ایران با تمام قدرت پشتیبانی می نماید.
امضاکنندگان
ارتشبد عباس قره باغی (رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران)
ارتشبد جعفر شفقت (وزیر جنگ) پس از امضا منصرف شده و آن را خط زده است
ارتشبد حسین فردوست (رئیس دفتر ویژه اطلاعات)
سپهبد هوشنگ حاتم (جانشین رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران)
سپهبد ناصر مقدم (رئیس ساواک)
سپهبد عبدالعلی نجیمی نائینی (مشاور رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران)
سپهبد احمدعلی محققی (فرمانده ژاندارمری کلّ کشور)
سپهبد عبدالعلی بدره ای (فرمانده نیروی زمینی شاهنشاهی ایران)
سپهبد خلبان امیرحسین ربیعی (فرمانده نیروی هوایی شاهنشاهی ایران)
دریاسالار کمال الدین میرحبیب اللهی (فرمانده نیروی دریایی شاهنشاهی ایران)
سپهبد عبدالمجید معصومی نائینی (معاون پارلمانی وزارت جنگ)
سپهبد جعفر صانعی (معاون لجستیکی نیروی زمینی)
دریاسالار اسدالله محسن زاده (جانشین فرمانده نیروی دریایی)
سپهبد حسین جهانبانی (معاون پرسنلی نیروی زمینی)
سپهبد محمد کاظمی (معاون طرح و برنامه نیروی زمینی)
سرلشکر کبیر (دادستان ارتش)
سپهبد خلیل بخشی آذر (رئیس اداره پنجم ستادبزرگ ارتشتاران)
سپهبد علی محمد خواجه نوری (رئیس اداره سوم ستاد بزرگ ارتشتاران)
سرلشکر پرویز امینی افشار (رئیس اداره دوم ستاد بزرگ ارتشتاران)
سپهبد امیرفرهنگ خلعتبری (معاون عملیاتی نیروی زمینی)
سرلشکر محمد فرزام (رئیس اداره هفتم ستادبزرگ ارتشتاران)
سپهبد جلال پژمان (رئیس اداره چهارم ستادبزرگ ارتشتاران)
سرلشکر خلبان منوچهر خسروداد (فرمانده هوانیروز شاهنشاهی ایران)
سپهبد ناصر فیروزمند (معاون ستادبزرگ ارتشتاران)
سپهبد موسی رحیمی لاریجانی (رئیس اداره یکم ستاد بزرگ ارتشتاران)
سپهبد محمد رحیمی آبکناری (رئیس آجودانی ستاد بزرگ ارتشتاران)
سپهبد رضا طباطبایی وکیلی (رئیس اداره بازرسی مالی ارتش)
سپهبد مهدی رحیمی (رئیس شهربانی کل کشوروفرماندارنظامی تهران) درجلسه شورای عالی ارتش قبل از تشکیل جلسه شرکت نکرد و زمانی که امرای ارتش برای تشکیل جلسه وارد دفتر ارتشبد قره باغی می شدند سپهبد مهدی رحیمی به قره باغی می گوید تیمسار من رانخست وزیر فراخوانده و اجازه بدهید من بروم نخست وزیری. قره باغی به وی می گوید بهتر نیست تیمسار ابتدا وضعیت شهربانی کل کشورو فرمانداری نظامی را برای من تشریح کنید. رحیمی می گوید ارتشبد قره باغی شما در جریان هستیدکه امورمربوط به شهربانی به کلی مختل گردیده و گویا نخست وزیر خیلی عجله دارد اجازه بدهید من بروم نخست وزیری قره باغی می گوید تیمسار سپهبد رحیمی پس دستور می دهم فوری بروید نخست وزیری من وضعیت شهربانی رابه جای شما در شورای فرماندهان تشریح می کنم. سپهبد مهدی رحیمی درکنفرانس مطبوعاتی23بهمن1357 که پس ازدستگیری مقامات سابق برگزارشدنظرخودراچنین بیان داشته است ارتش هیچ وقت ازملت جدانبوده ملت رادرخودش می دیده ومن هم خودم راازملت جدانمی دانم
سرنوشت امضاء کنندگان
برخی از امضاء کنندگان اعلامیه در چند روز نخست پیروزی انقلاب در سمت های خود باقی مانده و سپس برکنار شدند. برخی نیز سرنوشتی دیگر یافته و در دادگاه انقلاب به اعدام یا زندان محکوم شدند. معدودی نیز توانستند از ایران خارج گشته در بیرون از کشور زندگی کنند.
منوچهر خسروداد ، عبدالعلی بدره ای ، هوشنگ حاتم ، ناصر مقدم و امیرحسین ربیعی از جمله امرای اعدامی بودند و مابقی امراء مانند جلال پژمان ، محمد رحیمی آبکناری پس از تحمل مدتی حبس از زندان خارج شدند.
سایر واکنش ها
سید روح الله خمینی
آیت الله خمینی نیز طی یک اعلان عمومی، عقب نشینی ارتش و عدم دخالت آنان در سیاست را اعلام کرده و بیان داشت:
ملت شجاع ایران! خواهران و برادران آگاه! تهران اکنون که به خواست خداوند متعال پیروزی نزدیک است و نیروی ارتش عقب نشینی و عدم دخالت خودشان را در امور سیاسی ابراز و پشتیبانی خودشان را از ملت اعلام کرده اند، ملت عزیز و شجاع با کمال مراقبت از اوضاع و در عین حفظ آمادگی برای دفاع احتمالی، در صورتی که نیروی ارتش به پادگانهای خود رفته اند، آرامش و نظم را حفظ نمایند. … این جانب به امرای ارتش اعلام می کنم که در صورت جلوگیری از تجاوز ارتش و پیوستن آنان به ملت و دولت قانونی ملی اسلامی، ما آنان را از ملت و ملت را از آنان می دانیم و مانند برادران با آنان رفتار می نماییم.
[9]
دولت موقت
نخست وزیر دولت موقت طی بیانیه از تیمسار قره باغی به دلیل همکاری و اعلان همبستگی ارتش تشکر کرده و این امر را پیروزی انقلاب دانست:
خوشوقتم بدین وسیله به ملت مبارز و مسلمان ایران که امروز در راه پر پیچ و خم و پرگردنه انقلاب نجات بخش خود با شنیدن اعلامیه مورخ 22 بهمن 1357 شورای عالی ارتش به پیروزی دیگری نایل شده است تبریک بگویم. در این تصمیم امرای ارتش با کمال قدرت اعلام بی طرفی در امور سیاسی و پشتیبانی از تمام خواسته های ملت کردند و تیمسار ریاست ستاد ارتش (تیمسار قره باغی) در ملاقات حضوری همکاری خود را با دولت موقت اینجانب اظهار نمود. جا دارد از کلیه آقایان، افسران و سربازان نیز تشکر کنم.
[10] [11]
فرمانداری نظامی
به دنبال اعلان بی طرفی ارتش، سپهبد مهدی رحیمی فرماندار نظامی تهران نیز که پیش از این دستور بازداشت آیت الله خمینی و بازرگان و 100 نفر دیگر و انتقال آنها با کشتی به جزیره ای در خلیج فارس را صادر کرده بود، طی بیانیه ای به نفرات خود دستور داد تا به پادگان ها برگردند. او نیز همان روزهای اول اعدام شد.
منابع
↑ 1٫0 1٫1 http://www.bbc.com/persian/iran/2016/06/160611_l13_shah_betrayed
↑ https://www.parsine.com/fa/news/271334/تیمساری-که-بیطرفی-ارتش-را-امضاء-نکرد
↑ کیهان 22بهمن 1357 -یکشنبه شماره 10635
↑ شماره یازدهم ماهنامه حافظ، مورخ بهمن 1383، تیمسار سرلشکر ناصر فربد
↑ فصلنامه ژرفا پژوه-زمستان 1394 و بهار 1395 - رویکرد ارتشبد عباس قره باغی در اعلام بی طرفی ارتش در 57 بهمن 22 -بهشتی سرشت
↑ https://www.radiofarda.com/a/fk-bakhtiar-article08/27950950.html
↑ https://news.gooya.com/2017/02/post-545.php
↑ «در جلسه مهم سران ارتش در 22بهمن 57 چه گذشت؟» . موسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی .
↑ (صحیفه امام؛ ج 6، ص 124
↑ نطق تلویزیونی مورخ 22بهمن 1358
↑ روزنامه اطلاعات مورخ 23 بهمن 1357- دوشنبه
اعترافات ژنرال نوشته ارتشبد عباس قره باغی
برگرفته از « https://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=اعلامیه_بی طرفی_ارتش&oldid=36181744 » رده ها :
ارتش شاهنشاهی ایران
انقلاب 1357
این صفحه آخرین بار در 23 دسامبر 2022 ساعت 13:54 ویرایش شده است.
منبع : سایت ویکی پدیا
تذکر : نقل از رسانه های دیگر ، به معنای تایید محتوای آن ها نیست ، صرفا جهت مستند بودن مطالب است
برخی از تصاویر در کروم یا فایر فاکس دیده نمی شود ، اگر تصویری را ندیدید ، بروزر دیگر را آزمایش کنید + نوشته شده در یکشنبه بیست و دوم بهمن ۱۴۰۲ ساعت 11:30 توسط مدیر |